Laparoskopik Kolesistektomi

Laparoskopik kolesistektomi, halk arasında “kapalı safra kesesi ameliyatı” olarak bilinen, safra kesesinin karın duvarına açılan birkaç küçük kesiden kamera yardımıyla çıkarıldığı bir ameliyattır. Safra kesesi, karaciğerin altında yer alan ve karaciğerde üretilen safrayı depolayan küçük bir organdır.

Safra kesesi taşları (kolelitiazis) ve bunlara bağlı yakınmalar, bu ameliyatın en sık nedenidir. Kapalı yöntem, günümüzde safra kesesi ameliyatlarında yerleşik ve yaygın olarak tercih edilen yaklaşımdır; açık ameliyata göre genellikle daha küçük kesiler, daha az ağrı ve daha kısa hastanede kalış süresi ile ilişkilidir.

Bu ameliyat genellikle aşağıdaki durumlarda değerlendirilir:

• Ağrıya veya hazımsızlık yakınmalarına yol açan safra kesesi taşları
• Safra kesesi iltihabı (akut veya kronik kolesistit)
• Safra kesesi taşına bağlı pankreas iltihabı (biliyer pankreatit) geçirilmiş olması
• Safra kesesi poliplerinin belirli özellikler taşıması
• Safra kesesinin işlevini yitirdiği bazı durumlar (biliyer diskinezi)

Hiç yakınmaya yol açmamış, tesadüfen saptanan taşlarda ameliyat kararı her hasta için ayrı değerlendirilir. Ameliyatın sizin için uygun olup olmadığına, muayene ve tetkik sonuçlarınızla birlikte hekiminiz karar verir.

Ameliyat genel anestezi altında (tam uyutularak) yapılır. Karın bölgesine genellikle üç veya dört adet, yaklaşık 0,5-1 cm uzunluğunda küçük kesi açılır. Karın içi, görüşü sağlamak amacıyla karbondioksit gazı ile şişirilir.

Kesilerden birinden kamera (laparoskop), diğerlerinden ise ince cerrahi aletler karın içine yerleştirilir. Safra kesesinin damarı ve safra kanalı güvenli biçimde kapatıldıktan sonra kese karaciğer yatağından ayrılır ve küçük kesilerden biri aracılığıyla dışarı alınır. Ameliyat çoğu hastada yaklaşık bir saat sürer; bu süre kişiden kişiye değişebilir.

Nadiren, ameliyat sırasında güvenliğin sağlanamadığı durumlarda kapalı ameliyattan açık ameliyata geçilmesi gerekebilir. Bu bir başarısızlık değil, hasta güvenliğini önceleyen bir karardır.

Laparoskopik kolesistektomi genel olarak güvenli kabul edilen bir ameliyattır; ancak her cerrahi girişim gibi bazı riskler taşır:

• Kanama ve kesi yeri enfeksiyonu
• Safra yollarında yaralanma veya safra kaçağı (nadir)
• Çevre organlarda (bağırsak, karaciğer gibi) yaralanma (nadir)
• Anesteziye bağlı riskler
• Bacak damarlarında pıhtı oluşması (derin ven trombozu)
• Açık ameliyata geçilme olasılığı

Ameliyat sonrasında şiddetli ve geçmeyen karın ağrısı, ateş, cilt ve gözlerde sararma, kesi yerlerinde kızarıklık ya da akıntı fark ederseniz vakit kaybetmeden hekiminize başvurmanız önemlidir. Size özgü riskler; yaşınıza, ek hastalıklarınıza ve safra kesenizin durumuna göre değişebileceğinden, ameliyat öncesi görüşmede hekiminizle ayrıntılı olarak konuşmanız yararlı olur.

Hastaların önemli bir kısmı ameliyat gününün akşamı ayağa kalkar ve sıvı gıda almaya başlar. Hastanede kalış süresi genellikle kısadır; uygun hastalarda günübirlik taburculuk veya bir gecelik yatış söz konusu olabilir. Bu karar, ameliyatın seyrine ve genel sağlık durumunuza göre verilir.

İlk günlerde kesi yerlerinde hafif ağrı ve karına verilen gaza bağlı omuz ağrısı görülebilir; bu yakınmalar genellikle birkaç gün içinde azalır. Kesi bakımı, banyo zamanı ve dikişlerin takibi konusunda taburculuk sırasında verilen önerilere uymanız yeterlidir.

• Masa başı işlerde çalışanlar çoğunlukla 1-2 hafta içinde işe dönebilir; ağır kaldırma gerektiren işlerde bu süre uzayabilir.
• Ağır kaldırmaktan ve zorlayıcı egzersizden genellikle birkaç hafta kaçınılması önerilir.
• Kontrol muayenesinin zamanı taburculuk sırasında size bildirilir.